Ενοίκια: Νέα μισθωτήρια στην εφορία αλλά οι δηλώσεις παραμένουν στο… 241 ευρώ

Αυξημένες Δηλωμένες Μισθώσεις, Αλλά Στοιχεία Συμβατικής Αγοράς Ανησυχούν

Η άνοδος των δηλωμένων ενοικίων είναι γεγονός, με περισσότερα σπίτια να εμφανίζονται πλέον στην εφορία. Ωστόσο, η αλήθεια είναι ότι τα πραγματικά ενοίκια συνεχίζουν να παραμένουν κρυμμένα. Παρόλο που οι δηλωμένες μισθώσεις έχουν σημειώσει εντυπωσιακή αύξηση, το μέσο ενοίκιο που καταγράφεται παραμένει στη ζώνη των 200-250 ευρώ, πολύ μακριά από τα ποσά που πληρώνουν στην πραγματικότητα οι περισσότεροι ενοικιαστές. Αυτή η αντίφαση αναδεικνύεται και φέτος μέσα από τις φορολογικές δηλώσεις…

Ανάπτυξη των Δηλωμένων Μισθώσεων

Συγκεκριμένα, οι δηλωμένες μισθώσεις κύριας κατοικίας παρουσίασαν ραγδαία αύξηση, ανεβαίνοντας από 970.506 το 2023 σε 1.195.757 το 2024. Πρόκειται για πάνω από 225.000 νέες δηλώσεις σε ένα μόλις έτος, γεγονός που σηματοδοτεί τη μεγαλύτερη διεύρυνση της καταγεγραμμένης αγοράς ενοικίων των τελευταίων χρόνων.

Η συνολική δηλωμένη δαπάνη αυξήθηκε εντυπωσιακά, με τα ενοίκια που δηλώθηκαν στην εφορία να φτάνουν τα 3,88 δισεκατομμύρια ευρώ, σε σύγκριση με 2,46 δισεκατομμύρια ευρώ το προηγούμενο έτος. Αυτό μεταφράζεται σε αύξηση σχεδόν 1,4 δισεκατομμυρίων ευρώ ή 58% μέσα σε 12 μήνες.

Κίνητρα και Στρατηγικές της Κυβέρνησης

Αυτή η εικόνα δεν προήλθε τυχαία. Η κυβέρνηση, τα τελευταία δύο χρόνια, έχει εφαρμόσει μια σειρά μέτρων που επιδιώκουν την επαναφορά κατοικιών στη μακροχρόνια μίσθωση και τη μείωση αδήλωτης αγοράς. Στα κίνητρα περιλαμβάνονται φορολογικές απαλλαγές για ιδιοκτήτες που μεταφέρουν ακίνητα από βραχυχρόνιες σε μακροχρόνιες μισθώσεις, καθώς και επιδοτήσεις για ανακαινίσεις.

Επαγγελματίες της αγοράς υποδεικνύουν ότι αρκετά ακίνητα που προηγουμένως ενοικιάζονταν αναξέλεγκτα ή παρέμεναν κλειστά, πλέον έχουν μεταφερθεί στην επίσημη αγορά, ενώ ορισμένα από τα διαμερίσματα που προορίζονταν για βραχυχρόνιες μισθώσεις είναι και πάλι διαθέσιμα για μακροχρόνιες ενοικιάσεις.

Υψηλά Ενοίκια και Αντίκτυποι στην Αγορά

Παρά την αισθητή αύξηση των δηλωμένων μισθώσεων, οι τιμές που αποτυπώνονται στις φορολογικές δηλώσεις εξακολουθούν να απέχουν πολύ από τις πραγματικές αξίες της αγοράς. Η μέση δαπάνη για κύρια κατοικία διαμορφώθηκε μόλις στα 241 ευρώ, ενώ για φοιτητική κατοικία ανήλθε στα 244 ευρώ.

Αυτά τα ποσά, ενώ είναι υψηλότερα από ό,τι τα προηγούμενα χρόνια, δεν αντικατοπτρίζουν την πραγματικότητα. Στην Αττική και σε άλλες μεγάλες πόλεις, η εύρεση κατοικίας με τέτοια ενοίκια είναι πια σπάνια. Ακόμη και παλιά διαμερίσματα ενοικιάζονται συνήθως σε τιμές άνω των 600 ευρώ, και τα ανακαινισμένα ακίνητα κυμαίνονται από 800 έως 1.000 ευρώ τον μήνα.

Φοιτητική Κατοικία: Μια Παρόμοια Πραγματικότητα

Η κατάσταση δεν διαφέρει σημαντικά στη φοιτητική κατοικία, όπου η μέση δαπάνη εκτοξεύθηκε από 150,6 ευρώ το 2022 σε 244 ευρώ το 2024, καταγράφοντας αύξηση άνω του 41% σε ένα χρόνο. Ωστόσο, τα ποσά αυτά απέχουν πολύ από τα ενοίκια σε πόλεις με πανεπιστημιουπόλεις, όπου ακόμη και μικρές γκαρσονιέρες κοστίζουν συνήθως πάνω από 450-500 ευρώ τον μήνα.

Αξιοσημείωτο είναι ότι οι δηλωμένες φοιτητικές κατοικίες αυξήθηκαν από 83.801 σε 95.697, με τη συνολική δαπάνη να φθάνει σχεδόν 271 εκατομμύρια ευρώ.

Κλειδιά στην Αγορά: Διαφάνεια και Ηλεκτρονικοί Έλεγχοι

Η αύξηση των δηλωμένων μισθώσεων προήλθε όχι μόνο από την τιμή των ενοικίων, αλλά και από παράγοντες που συνέσφιξαν τη ρύθμιση της αγοράς. Πολλές κατοικίες που παλαιότερα ενοικιάζονταν χωρίς δήλωση τώρα μπήκαν στο επίσημο σύστημα, ευνοώντας την καλύτερη καταγραφή των πραγματικών αριθμών.

Η αυστηρή εποπτεία μέσω ηλεκτρονικών διασταυρώσεων από την ΑΑΔΕ και οι τακτικοί έλεγχοι έχουν συμβάλει στην περιορισμένη δυνατότητα αδήλωτων μισθώσεων, αν και πολλά ακίνητα ενδέχεται να δηλώνονται χαμηλότερα από τις πραγματικές τιμές.

Η διαρκής ανησυχία

Αυτή η κατάσταση υπογραμμίζει τα κενά που υπάρχουν στην αγορά ενοικίων, καθώς οι όροι και οι συνθήκες της πραγματικής αγοράς δεν είναι πάντα ευδιάκριτοι στα στατιστικά στοιχεία που παρέχονται.