Μεταρρυθμίσεις στην πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων μετά το σκάνδαλο και την ανατροπή προγραμμάτων

Σημαντικές μεταρρυθμίσεις στην ελληνική βιολογική παραγωγή για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης

Στη διάρκεια μιας κρίσιμης σύσκεψης την Τετάρτη 27 Μαΐου, ο Γενικός Γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, υπογράμμισε την ανάγκη για ένα συνεκτικό και αποτελεσματικό πλαίσιο ελέγχου στον τομέα της βιολογικής παραγωγής. Σκοπός είναι η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των πολιτών και η προστασία εκείνων των έντιμων παραγωγών που διακρίνονται για τη δραστηριότητά τους στο πεδίο των βιολογικών προϊόντων.

Η συνάντηση έγινε στον απόηχο της πρόσφατης ανακοίνωσης του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτη Σχοινά, ο οποίος ανακοίνωσε την ακύρωση βιολογικών προγραμμάτων κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας αξίας 134 εκατ. ευρώ λόγω ανησυχιών για ύποπτες πρακτικές. Αυτή η απόφαση ακολουθήθηκε από το σκάνδαλο που αποκάλυψε ότι φορείς πιστοποίησης είχαν προμηθεύσει πλαστά πιστοποιητικά σε μη νόμιμους βιολογικούς παραγωγούς, χωρίς να διασφαλιστούν οι απαραίτητοι έλεγχοι.

Η ανάλυση των στοιχείων που παρουσιάστηκαν κατά την ανακοίνωση των προγραμμάτων δείχνει μια επικίνδυνη αύξηση των βιολογικών παραγωγών, από 34.000 σε 119.000 σε τέσσερα χρόνια, σημειώνοντας αύξηση 250%. Αξιοσημείωτο είναι ότι οι αιτήσεις για την βιολογική μελισσοκομία, ύψους 166 εκατ. ευρώ, υπερκάλυψαν τον προϋπολογισμό των 19 εκατ. ευρώ κατά 874%.

Συνολικά, επιβλήθηκαν 8 χρηματικά πρόστιμα σε 6 φορείς με αναστολή έγκρισης 6 μηνών σε 3 φορείς πιστοποίησης. Το 35% των ελέγχων έδειξαν μη συμμόρφωση, και πάνω από το 20% των συμμετεχόντων αποχώρησαν από τα προγράμματα. Αυτά τα στοιχεία επιβεβαιώνουν την ανάγκη αντικειμενικών ελέγχων, καθώς περισσότεροι από τους μισούς συμμετέχοντες παρουσίασαν προβλήματα.

Το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται πλέον είναι η τύχη των διαθέσιμων 134 εκατ. ευρώ. Ο υπουργός Σχοινάς διαβεβαίωσε ότι τα ποσά δεν θα χαθούν, αλλά μέσω συνεργασίας με τις Βρυξέλλες θα διοχετευθούν σε νέες πρωτοβουλίες που αναμένονται σύντομα.

Μεταρρυθμίσεις για διαφάνεια και αξιοπιστία

Το ΥΠΑΑΤ έχει ήδη ξεκινήσει μεταρρυθμίσεις στο σύστημα ελέγχων, προκειμένου να ενισχύσει τη διαφάνεια και την αξιοπιστία των βιολογικών προϊόντων στην Ελλάδα. Στο πλαίσιο αυτό, ο Σπύρος Πρωτοψάλτης επεξεργάζεται τον συντονισμό γι’ αυτές τις παρεμβάσεις.

Κατά τη διάρκεια της συζήτησης, τονίστηκε ότι η βιολογική παραγωγή δύναται να αποτελέσει σημαντικό μοχλό ανάπτυξης για τους τομείς της γεωργίας, κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας, υπό την προϋπόθεση ότι οι διαδικασίες εποπτείας θα είναι εντελώς αξιόπιστες.

Ορισμένες από τις προτεραιότητες των μεταρρυθμίσεων περιλαμβάνουν:

• Ενίσχυση της ιχνηλασιμότητας στη διαδικασία παραγωγής.
• Βελτίωση της ανταλλαγής στοιχείων μεταξύ των φορέων πιστοποίησης και του ΥΠΑΑΤ.
• Ταχύτερη διαχείριση περιπτώσεων μη συμμόρφωσης.
• Ομοιόμορφη εφαρμογή διαδικασιών ελέγχου.
• Χρήση ψηφιακών εργαλείων για διασταύρωση στοιχείων.
• Συνεχή συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων χωρίς καμία έκπτωση στην αυστηρότητα των κανόνων.

Η συνεργασία και η αυστηρότητα αποτελούν τις βασικές συνιστώσες για την επόμενη ημέρα, όπως δήλωσε ο Σπύρος Πρωτοψάλτης, προκειμένου να προστατευτούν οι έντιμοι παραγωγοί και οι καταναλωτές.

Ο Πρόεδρος του ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ, Σπύρος Μάμαλης, τόνισε τη σημαντική συμβολή των φορέων πιστοποίησης και το αναγκαίο πλαίσιο ελέγχων και ποινών προκειμένου να εκσυγχρονιστεί η νομοθεσία.