
Μέσα σε ένα κλίμα αβεβαιότητας σχετικά με τις διπλωματικές εξελίξεις που θα μπορούσαν να τερματίσουν τον πόλεμο στον Κόλπο, οι αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου είναι σε αναταραχή. Ενώ η κατάσταση στην περιοχή παραμένει τεταμένη, οι τιμές των πετρελαϊκών προϊόντων βρίσκονται στα πρόθυρα του ορίου των 100 δολαρίων/βαρέλι, με τις τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη να αυξάνονται κατά 4% χθες, τερματίζοντας λίγο κάτω από τα 46 ευρώ/MWh. Αυτή η αύξηση είναι σημαντικά υψηλότερη από τα 32 ευρώ/MWh που παρατηρούνταν πριν την έναρξη των συγκρούσεων, αν και χαμηλότερη από το «πολεμικό υψηλό» των 62 ευρώ/MWh που είχε σημειωθεί στα μέσα Μαρτίου. Στην Ελλάδα, η προσοχή εστιάζεται στις πιθανές μεταβολές στις τιμές πετρελαίου και βενζίνης στις επόμενες ημέρες, ενώ η αγορά ηλεκτρισμού, μετά την καλοκαιρινή ανάπαυλα με τιμές κυμαινόμενες από 80-95 ευρώ/MWh, αναμένεται να ακολουθήσει τάσεις αύξησης λόγω και των εξελίξεων στην αγορά φυσικού αερίου, με τις χονδρεμπορικές τιμές να φθάνουν τα 132,81 ευρώ/MWh.
Σε αυτό το πλαίσιο, τα τελευταία φορτία πετρελαίου που πέρασαν τη στρατηγικής σημασίας διαδρομή του Στενού του Ορμούζ πρόκειται να φθάσουν στα διυλιστήρια της Μαλαισίας και της Αυστραλίας. Σύμφωνα με τους Financial Times, η κατάσταση αυτή μπορεί να σηματοδοτήσει ελλείψεις στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ τις επόμενες εβδομάδες, εξαιτίας του αναμενόμενου “κύματος” αγορών μαύρου χρυσού από την Ασία, το οποίο θα έπρεπε κανονικά να κατευθυνθεί προς τη Δύση. Ο Φατίχ Μπιρόλ, επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, σημείωσε από την Ουάσιγκτον ότι ο οργανισμός αναλύει τις επιπτώσεις του ναυτικού αποκλεισμού των Στενών και επεσήμανε την ετοιμότητα του ΙΕΑ να προχωρήσει σε απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου αν χρειαστεί, λέγοντας ότι αυτό θα μπορεί να μετριάσει την κατάσταση, αλλά δεν θα λύσει το πρόβλημα. Υπενθυμίζεται ότι οι ΙΕΑ, ΔΝΤ και Παγκόσμια Τράπεζα έχουν συγκροτήσει ομάδα για την αντιμετώπιση των ενεργειακών και οικονομικών επιπτώσεων του πολέμου στο Ιράν.
Την επόμενη εβδομάδα, και συγκεκριμένα στις 22 Απριλίου, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, θα ανακοινώσει τη νέα «εργαλειοθήκη» της Κομισιόν για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας λόγω του πολέμου στο Ιράν. Στη διάρκεια συνεδρίας στις Βρυξέλλες, τόνισε ότι, μέσα σε 44 ημέρες, η ΕΕ έχει δαπανήσει 22 δισ. ευρώ λόγω αύξησης των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων. Παρόλο που η Επιτροπή επιθυμεί να προχωρήσει σε προσωρινά μέτρα που θα στηρίξουν τους ευάλωτους καταναλωτές, διατηρεί τη δέσμευση να αποφύγει την ενεργοποίηση των ρητρών διαφυγής από τους δημοσιονομικούς στόχους.
Η νέα εργαλειοθήκη περιλαμβάνει προτάσεις για χαλάρωση των κανόνων κρατικών ενισχύσεων που αφορούν τα ενεργειακά κόστη, καθώς και στρατηγικές για την πλήρωση των αποθηκών φυσικού αερίου της ΕΕ. Αυτές οι πρωτοβουλίες στοχεύουν στην αποφυγή περαιτέρω πίεσης στις τιμές και στη διασφάλιση ότι οι χώρες μέλη δεν θα ανταγωνίζονται μεταξύ τους στις αγορές. Η φον ντερ Λάιεν κάλεσε τους νομοθέτες και τα κράτη-μέλη να ολοκληρώσουν έως τον Ιούνιο την προετοιμασία του Πακέτου της ΕΕ για τα Δίκτυα Ηλεκτρισμού, υπογραμμίζοντας ότι η στήριξη της ευρωπαϊκής οικονομίας μέσω της εξηλεκτρισμένης στρατηγικής είναι η μακροπρόθεσμη λύση.
Η Επιτροπή σχεδιάζει να προτείνει αλλαγές στους φόρους ηλεκτρικής ενέργειας και χρεώσεις δικτύων για τον Μάιο, ενώ σε προγραμματισμένο χρόνο πριν το καλοκαίρι θα υιοθετήσει έναν πανευρωπαϊκό στόχο εξηλεκτρισμού, με σκοπό τη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.
Επίσης, αναμένονται σύντομα νέα κατευθυντήρια γραμμή για το σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών ρύπων (ETS) της ΕΕ, το οποίο έχει γίνει αντικείμενο πολιτικών αντιπαραθέσεων, προσδιορίζοντας τον αριθμό των δωρεάν δικαιωμάτων εκπομπών άνθρακα που θα δοθούν στις επιλέξιμες βιομηχανίες. Η φον ντερ Λάιεν επιβεβαίωσε ότι η προγραμματισμένη αναθεώρηση του ETS διατηρείται εντός των χρονοδιαγραμμάτων και ότι η πρόταση θα παρουσιαστεί τον Ιούλιο.
Διαβάστε ακόμη