Ελ Νίνιο: Αυξάνονται οι ανησυχίες για τη διατροφική ασφάλεια και τις τιμές τροφίμων

Οι υψηλές θερμοκρασίες και η συνεχής ξηρασία προκαλούν σοβαρές συνέπειες στις αγροτικές δραστηριότητες σε όλη την Ασία, εντείνοντας τις ανησυχίες σχετικά με την τροφοδοσία στην πιο πολυπληθή περιοχή του κόσμου. Ταυτόχρονα, οι μετεωρολόγοι προειδοποιούν ότι η έντονη εκδήλωση του φαινομένου Ελ Νίνιο στο δεύτερο εξάμηνο του 2026 μπορεί να χειροτερέψει την κατάσταση.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Reuters, οι σιτοπαραγωγικές περιοχές της βόρειας Ινδίας, οι περιοχές παραγωγής σιταριού στην ανατολική Αυστραλία, οι ορυζώνες της Ταϊλάνδης και οι εκτάσεις φοινικέλαιου στην Ινδονησία πλήττονται από τις υψηλές θερμοκρασίες και τις μειωμένες βροχοπτώσεις, γεγονός που έχει αρνητικές επιπτώσεις στις αποδόσεις και αναγκάζει πολλούς αγρότες να μειώσουν τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις, όπως αναφέρουν παραγωγοί, αναλυτές και έμποροι.

Η ξηρασία που σχετίζεται με το Ελ Νίνιο επιβαρύνει ακόμα περισσότερο τον αγροτικό τομέα, προστίθεται στις έλλειψες λιπασμάτων και καυσίμων που έχει προκαλέσει ο πόλεμος με το Ιράν.

Αξιοσημείωτο είναι ότι οι διεθνείς τιμές του σιταριού έχουν αυξηθεί κατά 20% από τις αρχές του 2026, κυρίως λόγω φοβιών για ξηρασία σε κρίσιμες παραγωγικές περιοχές των Ηνωμένων Πολιτειών. Ταυτόχρονα, οι τιμές ρυζιού στις κύριες εξαγωγικές χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας έχουν αυξηθεί περίπου 15% τον τελευταίο μήνα, κυρίως λόγω του αυξημένου κόστους παραγωγής και των ανησυχιών για περιορισμό της προσφοράς.

Ένα από τα πιο ισχυρά Ελ Νίνιο των τελευταίων δεκαετιών

Επιστήμονες προειδοποιούν ότι αναμένεται να διαμορφωθεί ένα από τα πιο ισχυρά Ελ Νίνιο στα τελευταία χρόνια κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026, φέρνοντας θερμό και ξηρό καιρό στην Ασία, ενώ αντίθετα θα έχει ενισχυμένες βροχοπτώσεις στην Αμερική. Η κλιματική αλλαγή αναμένεται να εντείνει τις επιπτώσεις του φαινομένου.

Ο Κρις Χάιντ, μετεωρολόγος της αμερικανικής εταιρείας δορυφορικών δεδομένων SkyFi, τόνισε ότι οι πρώτες συνέπειες του Ελ Νίνιο γίνονται αισθητές στην Νοτιοανατολική Ασία, την Ινδία και την Αυστραλία πριν επεκταθούν στην Αμερική.

Ο ίδιος ανέφερε ότι οι πρώτες ενδείξεις ξηρασίας είναι ήδη ορατές σε πολλές περιοχές της Ασίας μέσω των δορυφορικών εικόνων της εταιρείας.

Καθυστερήσεις στις σπορές στην Ινδία

Στην Ινδία, η μετεωρολογική υπηρεσία μείωσε τις προβλέψεις της για την τρέχουσα περίοδο των μουσώνων, από την οποία προέρχεται περίπου το 70% των ετήσιων βροχοπτώσεων της χώρας.

Έμπορος από το Νέο Δελχί δήλωσε ότι οι θερμοκρασίες είναι σημαντικά υψηλότερες από το κανονικό στις περισσότερες περιοχές, προκαλώντας προβλήματα στην έγκαιρη σπορά των θερινών καλλιεργειών.

Η καθυστερημένη άφιξη των μουσώνων φαίνεται ότι θα μεταθέσει τις σπορές, ενώ ανησυχία προκαλεί και το ενδεχόμενο χαμηλών βροχοπτώσεων και παρατεταμένων ξηρών περιόδων μετά την έναρξή τους.

Κατά τη θερινή περίοδο, η Ινδία εστιάζει στην καλλιέργεια ρυζιού, σόγιας, οσπρίων, ζαχαροκάλαμου και καλαμποκιού.

Πίεση σε ρύζι και φοινικέλαιο στη Νοτιοανατολική Ασία

Η ξηρασία έχει ήδη επιπτώσεις στις αποδόσεις ρυζιού και φοινικέλαιου σε διάφορες περιοχές της Νοτιοανατολικής Ασίας.

«Όλοι ανησυχούν για την ξηρασία. Είναι μεγάλο ρίσκο», ανέφερε ο Νεραβάτ Οραμάχ, αγρότης από την επαρχία Τσαϊνάτ στην κεντρική Ταϊλάνδη.

Ο ίδιος εξήγησε ότι η δεύτερη ετήσια συγκομιδή θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη των καιρικών συνθηκών, καθώς σε περίπτωση ανεπάρκειας νερού πολλοί παραγωγοί θα αναγκαστούν να περιοριστούν σε μία μόνο συγκομιδή.

Η Ταϊλάνδη και οι Φιλιππίνες προγραμματίζουν τις κύριες σπορές ρυζιού τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, ενώ το Βιετνάμ και η Ινδονησία βρίσκονται ήδη στη διαδικασία εγκατάστασης των καλλιεργειών της δεύτερης περιόδου.

Σύμφωνα με τη μετεωρολογική υπηρεσία της Ινδονησίας, η νήσος Ιάβα και περιοχές της βόρειας Σουμάτρα, του νότιου Καλιμαντάν και του Σουλαουέζι δεν έχουν δεχθεί βροχές για πάνω από δέκα ημέρες, με τις προβλέψεις για τον Ιούνιο να δείχνουν χαμηλά έως μέτρια επίπεδα βροχόπτωσης.

Οι ανησυχίες για περιορισμό εξαγωγών ανεβάζουν τις τιμές

Οι τιμές του ρυζιού συνεχίζουν να αυξάνονται, παρά το γεγονός ότι η Ινδία, η οποία κατέχει περίπου το 40% των παγκόσμιων εξαγωγών, διαθέτει άφθονα αποθέματα από προηγούμενες χρονιές υψηλών συγκομιδών.

Έμπορος από τη Σιγκαπούρη επισήμανε ότι η σημαντική αύξηση των τιμών, παρόλο που δεν έχει παρουσιαστεί σοβαρή έλλειψη, καταδεικνύει την ανησυχία που επικρατεί στην αγορά. Σύμφωνα με αυτόν, οι τιμές του ταϊλανδικού ρυζιού έχουν αυξηθεί κατά περίπου 15% μέσα σε ένα μήνα.

Αν και η Ινδία διαθέτει αποθέματα που είναι πολλαπλάσια των αναγκών της, οι αγορές εικάζουν ότι η κυβέρνηση ενδέχεται να εκλάβει αυτά τα αποθέματα ως στρατηγικά και να εξετάσει περιορισμούς στις εξαγωγές εάν επιβεβαιωθούν τα προβλήματα των μουσώνων.

Ωστόσο, η KKP Research, το ερευνητικό τμήμα της τράπεζας Kiatnakin Phatra της Ταϊλάνδης, εκτιμά ότι οι υψηλές στάθμες νερού στους ταμιευτήρες θα μπορούσαν να ελαχιστοποιήσουν μέρος των αρνητικών επιπτώσεων της ξηρασίας.

Η μεγαλύτερη ανησυχία, σύμφωνα με την τράπεζα, είναι η επάρκεια λιπασμάτων. Η σχετική ανάλυση δείχνει ότι μια σοβαρή έλλειψη μπορεί να οδηγήσει σε μείωση της παραγωγής ρυζιού κατά 15%-20% στη χειρότερη περίπτωση.

Επιφυλακτικότητα και στην Αυστραλία

Οι τελευταίες βροχοπτώσεις στις ξηρές περιοχές της Αυστραλίας έδωσαν μια ευκαιρία για καθυστερημένη σπορά σιταριού, όμως οι παραγωγοί διατηρούν ανησυχίες για τις συνέπειες του Ελ Νίνιο τις επόμενες μήνες στις αποδόσεις.

Η Μετεωρολογική Υπηρεσία της Αυστραλίας προβλέπει ότι ορισμένες αγροτικές περιοχές των πολιτειών Νέα Νότια Ουαλία και Κουίνσλαντ θα δουν 20 έως 40 χιλιοστά λιγότερες βροχοπτώσεις από το μέσο όρο το επόμενο τρίμηνο.

Ο Τζον Λόου, αγρότης από την κεντρική Νέα Νότια Ουαλία, δήλωσε στο Reuters ότι η συνολική έκταση των καλλιεργειών του είναι περίπου 30% μικρότερη σε σύγκριση με τις κανονικές συνθήκες.

Αντίθετα, οι αναλυτές πιστεύουν ότι το Ελ Νίνιο δεν θα έχει έντονη επίδραση στην Κίνα και την περιοχή της Μαύρης Θάλασσας, ενώ αναμένεται να αυξήσει τις βροχές στην αμερικανική ήπειρο.

Ο Ντρου Λέρνερ, αγρομετεωρολόγος και πρόεδρος της World Weather, σημείωσε ότι η ιστορία δεν δείχνει ισχυρή συσχέτιση του Ελ Νίνιο με τις καιρικές συνθήκες στις Ηνωμένες Πολιτείες κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Σε πολλές περιπτώσεις, παρατηρείται εξαιρετικά ελαφριά αύξηση της υγρασίας, χωρίς αυτό να συνεπάγεται αναγκαστικά βροχοπτώσεις πέρα από τα φυσιολογικά επίπεδα.

Διαβάστε ακόμη

Ανεβασμένη η πιστοληπτική ικανότητα του ΟΤΕ σε «Α-» από την S&P Global Ratings

Νέα εποχή καινούργιων κινδύνων στη ναυτιλία – Πώς η κρίση στα Στενά του Ορμούζ επηρεάζει τον τομέα (pic)

EBRD: Μείωση στις προβλέψεις για την τουρκική οικονομία το 2026 και το 2027

Για περισσότερες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο Θέμα.