Κομισιόν: Υποστήριξη ιδιοκτητών με νομικά εργαλεία πέρα από φορολογικά κίνητρα

Η Ελλάδα κατατάσσεται μεταξύ των κρατών της ΕΕ που αντιμετωπίζουν την ιδιότυπη κατάσταση όπου «υπάρχουν διαθέσιμα σπίτια, αλλά παραμένουν κλειστά». Στην 11σέλιδη ανάλυση της Κομισιόν, που συζητήθηκε στο άτυπο Eurogroup στη Λευκωσία, οι ουσιαστικές προτάσεις εντοπίζονται στα τελευταία τμήματα του εγγράφου και αναφέρονται σε πολιτικές που στοχεύουν στην αντιμετώπιση του πιεστικού ζητήματος της κατοικίας και των ενοικιάσεων, πρόβλημα που πλήττει ολόκληρη την Ευρώπη.

Συνολικά, το οικιστικό απόθεμα στην ΕΕ έχει υποστεί συρρίκνωση λόγω της πτώσης της οικοδομικής δραστηριότητας, που αποδίδεται σε σχετικές κρίσεις, περιορισμούς χώρου σε αστικές περιοχές, γραφειοκρατικές καθυστερήσεις και το μέγεθος των κατασκευαστικών εταιριών. Στο έγγραφο της Επιτροπής γίνεται επισημάνση ότι «χ χώρες όπως η Ισπανία, η Ιταλία, η Γαλλία και η Ελλάδα έχουν σημαντικά αποθέματα ανεκμετάλλευτων κατοικιών».

Αν και οι λόγοι αυτοί συνδέονται με δημογραφικές τάσεις, όπως η ερήμωση σε κάποιες περιοχές, καθώς και με την ύπαρξη δευτερευουσών κατοικιών, η Επιτροπή υποστηρίζει ότι πρέπει να βρεθούν τρόποι αξιοποίησής τους.

Επιπλέον, εκτός από φορολογικά κίνητρα, οι τεχνοκράτες της Κομισιόν αναγνωρίζουν ότι οι «νομικές διασφαλίσεις για τους ιδιοκτήτες, σε συνδυασμό με αλλαγές στους κανόνες αγοράς και ενοικίασης – συμπεριλαμβανομένης της βραχυπρόθεσμης μίσθωσης – θα μπορούσαν να προάγουν την ενοικίαση ή την πώληση των κενών ακινήτων, αυξάνοντας τη διαθεσιμότητα μακροχρόνιας στέγης».

Η ΕΕ επισημαίνει την ανάγκη για «αλλαγή κανόνων» και καλύτερη νομική προστασία των ιδιοκτητών, οι οποίοι διστάζουν να ενοικιάσουν, λόγω της ανησυχίας που έχουν για αθέτηση πληρωμών ή ζημιές, προσδιορίζοντας την έλλειψη προστασίας ως μια από τις αιτίες που τους αποτρέπουν από την παραχώρηση ακινήτων προς μίσθωση.

Στην Ελλάδα, τα κενά σπίτια υπερβαίνουν τα 2,1 εκατομμύρια, και αφαιρώντας τα εξοχικά και τους εγκαταλελειμμένους χώρους, παραμένουν περίπου 794.000 κλειστά σπίτια σε περιοχές με ζήτηση, τα οποία, αν αξιοποιηθούν, θα μπορούσαν να συμβάλουν στην επίλυση του στεγαστικού προβλήματος.

Αύξηση κινδύνου

Από την άλλη, η έλλειψη οικονομικά προσιτής κατοικίας εξελίσσεται σε σοβαρό δημογραφικό και δημοσιονομικό πρόβλημα σε επίπεδο ΕΕ, καθώς μειώνει το διαθέσιμο εισόδημα, περιορίζει την κατανάλωση και την ανάπτυξη, επηρεάζει τις γεννήσεις και αποκλείει από την αγορά εργασίας άτομα που δεν μπορούν να βρουν σταθερή κατοικία.

Η έκθεση προτείνει «παραδοσιακές» λύσεις όπως κοινωνικές κατοικίες ή περιορισμούς στις βραχυχρόνιες μισθώσεις μέσω Airbnb, αλλά αναδεικνύει και πιο καινοτόμες προτάσεις.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με το έγγραφο:

• Απλοποίηση των κανονιστικών πλαισίων στο τομέα της οικοδόμησης, περιλαμβάνοντας τους οικοδομικούς κανονισμούς και τις διαδικασίες αδειοδότησης, θα μπορούσε να τονώσει την κατασκευαστική δραστηριότητα. Η προσφορά στέγασης στην ΕΕ υπονομεύεται από διαρθρωτικούς περιορισμούς εντός του κατασκευαστικού τομέα, που απαιτούν στοχευμένες πολιτικές.
• Χαλάρωση περιοριστικών απαιτήσεων στον κατασκευαστικό τομέα θα μπορούσε να ενισχύσει τη διασυνοριακή παροχή υπηρεσιών και να επεκτείνει τη δυνατότητα παραγωγής κατοικιών.
• Οι πολεοδομικοί κανονισμοί περιορίζουν την αξιοποίηση εδαφών σε πολλές αστικές περιοχές. Τα τελευταία χρόνια έχουν σημειωθεί αυξήσεις στις αξίες γης που ξεπερνούν τους ρυθμούς ανάπτυξης των τιμών κατοικιών λόγω της μείωσης των διαθέσιμων οικοπέδων.

Αίτια του προβλήματος

Η έκθεση επισημαίνει ότι οι αιτίες του προβλήματος οφείλονται, επιπλέον στις διεθνείς διαταραχές στον τομέα των πρώτων υλών κατασκευής, όπως πανδημίες και συγκρούσεις, που έχουν εκτινάξει το κόστος, καθώς και στις σημαντικές ελλείψεις στον τεχνικό τομέα και τις δεξιότητες των εργαζομένων στην ΕΕ.

Ειδικότερα, αναφέρονται τα εξής:

• Οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού στον κατασκευαστικό τομέα έχουν τριπλασιαστεί κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, με σημαντικές αναντιστοιχίες δεξιοτήτων να απαιτούν εκτενή επανακατάρτιση.
• Ο κατασκευαστικός τομέας παραμένει πολύ διασπασμένος, με 3,5 εκατομμύρια γνωστές μικρές εταιρείες να δυσκολεύονται να επενδύσουν ή να επιτύχουν οικονομίες κλίμακας.

Όχι τυχαία, η έκθεση αναφέρει ότι «οι κατασκευές είναι ο μόνος τομέας της ΕΕ με αρνητική αύξηση παραγωγικότητας από τη δεκαετία του 1990, κυρίως στην Ιταλία, τη Γαλλία και την Ισπανία».

Διαβάστε επίσης

Εκτός σχεδίου δόμηση: Τρέχουν να προλάβουν να χτίσουν στις Κυκλάδες πριν αλλάξει το θεσμικό πλαίσιο

Οίκος Bonhams: Πάνω από 4,3 εκατ. ευρώ για έργα Ελλήνων ζωγράφων – Η ελληνική τέχνη στο ραντάρ ξένων funds

Πώς σχολιάζουν οι τουρίστες την Ελλάδα στα social media – Οι επιδόσεις της χειμερινής περιόδου

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο Θέμα