
Κάθε χρόνο, χιλιάδες νέοι ολοκληρώνουν τις σπουδές τους και εισέρχονται στην αγορά εργασίας, αλλά συχνά καταλήγουν σε θέσεις που δεν αντανακλούν τις ικανότητές τους. Περίπου 30% εργάζεται σε θέσεις για τις οποίες είναι υπερπροσοντούχοι, ενώ περισσότερο από το 20% παραμένει εκτός εργασίας.
Το πρόβλημα της αποσύνδεσης ανάμεσα στις σπουδές και τις πραγματικές ανάγκες της αγοράς δεν είναι νέο, ωστόσο σύμφωνα με τα όσα ειπώθηκαν στο 11ο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, είναι πιο έντονο από ό,τι φανταζόμασταν.
Σύμφωνα με τον Γιώργο Δουκίδη, καθηγητή στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, το 90% των μαθητών δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης επιδιώκει να εισαχθεί σε πανεπιστήμιο, με το 82% τελικά να το επιτυγχάνει. Αυτό το ποσοστό είναι ένα από τα υψηλότερα στην Ευρώπη.
«Τα τεχνικά επαγγέλματα συνεχίζουν να υποτιμώνται στην Ελλάδα. Η κοινωνία συνδέει την επιτυχία με τα ακαδημαϊκά πτυχία, ακόμα και όταν υπάρχουν σημάδια κορεσμού σε ορισμένους τομείς», τόνισε ο Βύρων Νικολαΐδης, πρόεδρος και CEO του Ομίλου PeopleCert.
Ο κ. Δουκίδης υπογράμμισε ότι το πρόβλημα δεν είναι τόσο ο αριθμός των πτυχιούχων όσο η έλλειψη σύνδεσης του εκπαιδευτικού συστήματος με τις ανάγκες των εργοδοτών. Αν και η πρακτική άσκηση είναι περιορισμένη στα περισσότερα πανεπιστήμια, όπου εφαρμόζεται, παρατηρείται ότι το 72% των φοιτητών που συμμετείχαν προσλαμβάνονται από τις ίδιες εταιρείες.
Η τεχνολογία και οι ανάγκες της αγοράς είναι προκλήσεις που αντιμετωπίζουν πολλές χώρες στην Ευρώπη, όπως η Γερμανία, όπου παρατηρείται έλλειψη 400.000 τεχνικών θέσεων, και η Γαλλία και η Βρετανία, όπου οι εργοδότες δυσκολεύονται να καλύψουν βιομηχανικές θέσεις. Στην Ελλάδα ωστόσο, οι εξελίξεις είναι πιο βραδείες.
Εν περιλήψει, παρόλο που οι μισθοί ως προς τα τεχνικά επαγγέλματα είναι ελκυστικοί, η προτίμηση παραμένει στα παραδοσιακά πτυχία, όπως δικηγόροι και δάσκαλοι.
Ο Σπύρος Θεοδωρόπουλος, πρόεδρος του ΣΕΒ, επισήμανε ότι η Ελλάδα έχει αποβιομηχανοποιηθεί και ότι η βιομηχανία χρειάζεται συγκεκριμένες ειδικότητες για την ανάπτυξή της, ειδικά σε τομείς όπως οι ηλεκτρολόγοι και οι εφαρμοσμένοι μηχανικοί. Η διαθεσιμότητα τέτοιων ειδικοτήτων είναι κρίσιμη όταν οι βιομηχανίες σχεδιάζουν τις εγκαταστάσεις τους.
Τα επαγγέλματα του “λευκού κολάρου” αντιμετωπίζουν προκλήσεις λόγω κορεσμού και της τεχνολογικής προόδου. Η Ελένη Βρεττού, CEO της Credia Bank, αναφέρθηκε στη μεταβαλλόμενη φύση των επαγγελματικών προοπτικών, τονίζοντας ότι η προσαρμοστικότητα είναι πλέον το κλειδί για την επιτυχία.
Περισσότερες χώρες, όπως η Γερμανία και η Ελβετία, έχουν αναγνωρίσει τη σημασία της επαγγελματικής κατάρτισης, προσφέροντας παραλληλία μεταξύ εκπαίδευσης και αναγκών της αγοράς. Στην Ελλάδα, ωστόσο, αυτή η συζήτηση ειδικεύεται μόνο τώρα.
«Πρέπει να κλείσουμε τα μάτια μας σε ταλέντα που μένουν ανεκμετάλλευτα», τόνισε ο Θεοδωρόπουλος, σημειώνοντας ότι οι οικογένειες προτιμούν τα “ασφαλή” επαγγέλματα, παραβλέποντας τις προοπτικές που προσφέρουν οι τεχνικές ειδικότητες. Ο Βύρων Νικολαΐδης πρόσθεσε ότι πολλές οικογένειες διστάζουν να αφήσουν τα παιδιά τους να επιλέξουν μια καριέρα στα τεχνικά επαγγέλματα, ακόμη και αν υπάρχει μεγαλύτερη ζήτηση.