Ενεργοποίηση του «υπερ-χάρτη» για τα χρέη πολιτών και επιχειρήσεων

Μέσα στην επόμενη εβδομάδα, το νέο Μητρώο Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους θα εισέλθει στην επιχειρησιακή του φάση. Μέχρι 20 Μαΐου, θα γίνει η πρώτη μαζική αποστολή στοιχείων οφειλών από δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς στην καινούργια πλατφόρμα, όπως αναφέρεται στην κοινή υπουργική απόφαση που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ. Αυτή η καινοτομία σηματοδοτεί τη δημιουργία ενός ενιαίου «ψηφιακού χάρτη» για τα χρέη πολιτών και επιχειρήσεων προς τη φορολογία, τον ΕΦΚΑ, τις τράπεζες, τους δήμους, τις ΔΕΚΟ και άλλους δημόσιους φορείς, προσφέροντας στο οικονομικό επιτελείο τη δυνατότητα να αποκτήσει μια σαφή εικόνα σχετικά με την κατάσταση του ιδιωτικού χρέους της χώρας.

Η σημαντική αλλαγή που εισάγει το νέο συστήμα δεν περιορίζεται στην συγκέντρωση στοιχείων σε μία βάση δεδομένων. Για πρώτη φορά, θα υπάρχει μια συνοπτική καταγραφή της συνολικής εικόνας του ιδιωτικού χρέους στην Ελλάδα, κάτι που θα επιτρέπει τον εντοπισμό των τομέων που πλήττονται περισσότερο, της αύξησης των οφειλών, καθώς και του πού παρατηρούνται οι περισσότερες καθυστερήσεις ή απώλειες ρυθμίσεων, αναλύοντας τα «κόκκινα» χρέη στην οικονομία.

Το νέο Μητρώο θα συγκεντρώνει πληροφορίες από δημόσιους και ιδιωτικούς πιστωτές, ενώ θα συνδέεται με το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων της Τράπεζας της Ελλάδος. Έτσι, θα δημιουργείται μια ολοκληρωμένη εικόνα για την πορεία του ιδιωτικού χρέους σε σχέση με βασικά μακροοικονομικά μεγέθη.

Ανάμεσα στα στοιχεία που θα καταγράφονται περιλαμβάνονται οι λεπτομέρειες κάθε οφειλής, όπως το αρχικό ποσό, οι επιβαρύνσεις, οι τόκοι, εφόσον υπάρχουν ενεργές ρυθμίσεις, καθώς και οι τελευταίες πληρωμές. Επιπλέον, θα περιλαμβάνονται στοιχεία για πτωχεύσεις, συνοφειλέτες, εγγυήσεις και άλλες πληροφορίες που μπορεί να αφορούν αδυναμία είσπραξης οφειλών.

Αξιοσημείωτο είναι ότι το σύστημα θα αναλύει και το οικονομικό προφίλ των οφειλετών, καταγράφοντας αν πρόκειται για φυσικά πρόσωπα ή επιχειρήσεις, την εργασιακή τους κατάσταση, τον βασικό ΚΑΔ δραστηριότητάς τους, καθώς και τον αριθμό των εργαζομένων.

Ορισμένα στοιχεία, όπως η συμπεριφορά πληρωμών, θα παρακολουθούνται προσεκτικά, καταγράφοντας τις καταβολές κάθε εξαμήνου, την ημερομηνία της τελευταίας πληρωμής, την κατάσταση οφειλής, καθώς και αν υπάρχει καθυστέρηση ή αθέτηση. Αυτός ο μηχανισμός θα επιτρέπει στο οικονομικό επιτελείο να εξάγει αναφορές και στατιστικά ανά περιοχή, επαγγελματικό κλάδο και κατηγορία οφειλής.

Υπάρχει ακόμη ειδική μέριμνα για την ανωνυμία των στοιχείων, καθώς το ΦΕΚ περιλαμβάνει διαδικασία ψευδωνυμοποίησης των ΑΦΜ με κρυπτογραφημένα hashed δεδομένα, προστατεύοντας τις οφειλέτες από άμεση ταυτοποίηση, αλλά διασφαλίζοντας ότι το σύστημα βλέπει τις οφειλές του ίδιου προσώπου.

Το νέο αυτό εργαλείο της ΑΑΔΕ εισάγεται την ώρα που η αρχή εστιάζει σε ψηφιακές διασταυρώσεις και ανάλυση big data μέσω της τεχνητής νοημοσύνης, με σκοπό την ανίχνευση αποκλίσεων ανάμεσα σε εισοδήματα, δαπάνες, καταθέσεις και την πραγματική οικονομική δραστηριότητα.

Επιπλέον, με την αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών με περισσότερες από 90 χώρες, οι φορολογικές αρχές αποκτούν καλύτερη εικόνα για καταθέσεις και περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό, μειώνοντας τις δυνατότητες απόκρυψης εισοδημάτων και οφειλών.

Στο πλαίσιο αυτό, η νέα μονάδα ΔΕΟΣ της ΑΑΔΕ θα αξιοποιεί τις πληροφορίες αυτές για να διενεργεί στοχευμένους ελέγχους σε υποθέσεις φοροδιαφυγής, λαθρεμπορίου και οικονομικού εγκλήματος.

Η νέα πλατφόρμα θα ανανεώνεται υποχρεωτικά από δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς δύο φορές το χρόνο, κάθε Μάιο και Νοέμβριο, με deadline έξι μηνών για τη διασύνδεση με την πλατφόρμα.

Στο οικονομικό επιτελείο, εκτιμούν ότι η νέα προσέγγιση θα διευκολύνει την ανάπτυξη πιο στοχευμένων πολιτικών όσον αφορά ρυθμίσεις, εξωδικαστικούς μηχανισμούς και τη διαχείριση των «κόκκινων» οφειλών, δίνοντας στο κράτος για πρώτη φορά μια συγκεντρωμένη και διαρκώς ενημερωμένη εικόνα για το ιδιωτικό χρέος σε όλη την οικονομία.