Δημόσια διαβούλευση για την Εθνική Στρατηγική Υδάτων από το ΥΠΕΝ

Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) εγκαινιάζει μια πρωτοφανή δημόσια διαβούλευση για την «Εθνική Στρατηγική για τα Ύδατα», που αποσκοπεί στη διαμόρφωση ενός σύγχρονου και ολιστικού πλαισίου σχετικά με τη διαχείριση των υδατικών πόρων στη χώρα. Στο φόντο της κλιματικής κρίσης και των αυξανόμενων προκλήσεων που απειλούν την υδατική ασφάλεια, η προώθηση μιας ολιστικής προσέγγισης στη διαχείριση του νερού αναδεικνύεται σε βασική εθνική προτεραιότητα, απαραίτητη για τη βιώσιμη ανάπτυξη της χώρας.

Η Εθνική Στρατηγική για τα Ύδατα είναι το πρώτο στρατηγικό κείμενο σε εθνικό επίπεδο, που καθορίζει τις προτεραιότητες και τις πολιτικές κατευθύνσεις της χώρας για τη βιώσιμη διαχείριση του νερού και την προστασία των διαθέσιμων υδάτινων πόρων. Συντάχθηκε σύμφωνα με το άρθρο 6Α του ν. 3199/2003, με πλήρη ευθυγράμμιση με τις ευρωπαϊκές και διεθνείς στρατηγικές στον τομέα αυτό.

Το νερό αποτελεί τον πιο πολύτιμο φυσικό πόρο, θεμελιώδη προϋπόθεση για τη ζωή, την κοινωνική οργάνωση και την οικονομική δραστηριότητα. Ως δημόσιο αγαθό και εθνικό στρατηγικό απόθεμα, η διαχείρισή του απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή, καθώς συνδέεται άμεσα με τη δημόσια υγεία, την επισιτιστική ασφάλεια και την περιβαλλοντική ισορροπία. Προβλήματα όπως η διαθεσιμότητα και η προστασία των υδατικών πόρων είναι άμεσα συνδεδεμένα με την εθνική ασφάλεια, επηρεάζοντας την κοινωνική συνοχή και ανθεκτικότητα της χώρας.

Η Στρατηγική εστιάζει στην υδατική ασφάλεια και στην κλιματική ανθεκτικότητα, προτείνοντας μια διαχείριση που θα είναι rational, ψηφιακά προηγμένη και ολιστική, διασφαλίζοντας την πρόσβαση σε ποιοτικό νερό για όλους τους πολίτες, προστατεύοντας τα υδάτινα οικοσυστήματα και επιδιώκοντας τη βιώσιμη κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη.

Τρεις πυλώνες για το μέλλον του νερού στην Ελλάδα

Η διαχείριση των υδάτων βασίζεται σε τρεις πυλώνες που ενσωματώνουν το όραμα της Εθνικής Στρατηγικής για τα Ύδατα.

• Πυλώνας 1 – Νερό ως θεμελιώδης προϋπόθεση για ζωή και ευημερία. Το νερό αναγνωρίζεται ως αναγκαίος εθνικός πόρος και δικαίωμα, επιδιδόμενο στην δημόσια υγεία, την κοινωνική συνοχή και τη βιώσιμη ανάπτυξη. Η Πολιτεία δεσμεύεται να εξασφαλίσει δίκαιη και αξιόπιστη πρόσβαση σε ποιοτικό νερό, ενώ η προστασία της οικολογικής ισορροπίας των υδατικών συστημάτων είναι κρίσιμη για τη μακροχρόνια διαθεσιμότητά του.
• Πυλώνας 2 – Πρόληψη και ασφάλεια κόντρα στους κινδύνους της κλιματικής αλλαγής. Ο σχεδιασμός πατώνει στην πρόληψη κινδύνων και στη διαχείριση κρίσεων, ενισχύοντας τη μετάβαση από αποσπασματικές παρεμβάσεις σε μία συνεχή προληπτική στρατηγική απέναντι σε ξηρασίες και πλημμύρες. Η ενοποίηση των κινδύνων που σχετίζονται με το νερό θεωρείται καθοριστική για την εκπόνηση αποτελεσματικής διαχείρισης.
• Πυλώνας 3 – Σύγχρονη διακυβέρνηση: γνώση και διαφάνεια. Μια αποτελεσματική πολιτική για τα ύδατα απαιτεί αξιόπιστη γνώση, διαφάνεια και ικανότητα εφαρμογής. Επικεντρώνεται στην παρακολούθηση και τη συγκέντρωση πληροφοριών μέσω ψηφιακών εργαλείων, στο θεσμικό συντονισμό και την επιστημονική υποστήριξη. Η οικονομική βιωσιμότητα των υπηρεσιών ύδατος είναι καθοριστική για τη διασφάλιση ποιότητας και λογοδοσίας προς τους πολίτες.

Στρατηγικοί άξονες και πολιτικές προτεραιότητες

Παρά την καλή βάση του θεσμικού πλαισίου, οι προκλήσεις, όπως ο διοικητικός κατακερματισμός, η έλλειψη συντονισμού μεταξύ φορέων, καθώς και οι χρηματοδοτικές και οργανωτικές ελλείψεις, παραμένουν σημαντικές. Η γεωμορφολογία, η εποχικότητα της ζήτησης και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής απαιτούν μια στρατηγική προσαρμογή.

Για την αντιμετώπιση αυτών των ζητημάτων, η Εθνική Στρατηγική καθορίζει επτά στρατηγικούς άξονες: διασφάλιση ποιοτικής και ποσοτικής επάρκειας του νερού, δημιουργία κλιματικά ανθεκτικών κοινοτήτων, διασύνδεση τομεακών πολιτικών, επένδυση στον ψηφιακό μετασχηματισμό, ενίσχυση της διακυβέρνησης, οικονομική βιωσιμότητα και προώθηση διασυνοριακής συνεργασίας.

Οι πολιτικές που προκύπτουν από αυτούς τους άξονες εστιάζουν στη διαχείριση της ζήτησης και την εξοικονόμηση νερού, ενώ παράλληλα προάγουν την επαναχρησιμοποίηση και την ένταξη εναλλακτικών πηγών υδάτων. Επιπλέον, η διατήρηση της καλής κατάστασης των υδατικών συστημάτων και η υιοθέτηση ψηφιακών εργαλείων συνθέτουν μια ολοκληρωμένη στρατηγική προτεραιοτήτων.

Η υλοποίηση του Προγράμματος Μέτρων των Σχεδίων Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών (ΣΔΛΑΠ) απαιτεί την υιοθέτηση συγκροτημένης στρατηγικής ιεράρχησης, συνδεδεμένης με τον εξαετή κύκλο εφαρμογής τους, εστιάζοντας στην αποδοτικότητα και τη συνέργεια.

Τελικά, οι κατευθύνσεις της διακυβέρνησης στοχεύουν στην ενδυνάμωση θεσμικών δομών και στην ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας, περιορίζοντας τον κατακερματισμό ώστε οι πάροχοι να ανταποκριθούν καλύτερα στις απαιτήσεις για επαρκές νερό εξαιρετικής ποιότητας, διασφαλίζοντας παράλληλα την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.

Διαβάστε ακόμη