Moody’s Analytics: Αυξημένο πολιτικό ρίσκο για την ελληνική οικονομία – Τέσσερα σενάρια εκλογών (γραφήματα)
Η Ελλάδα εισέρχεται σταδιακά σε μια νέα περίοδο πολιτικής αβεβαιότητας, σε μια χρονική στιγμή όπου η οικονομία φαίνεται να έχει ξεπεράσει τα πιο δύσκολα χρόνια της κρίσης. Ωστόσο, δεν έχει ακόμα αποκτήσει την απαιτούμενη ασφάλεια για να αντιμετωπίσει ένα παρατεταμένο πολιτικό σοκ. Αυτή είναι η κεντρική ιδέα της έκθεσης της Moody’s Analytics, η οποία προειδοποιεί ότι οι εκλογές του 2027 θα μπορούσαν να αποτελέσουν κρίσιμο τεστ ανθεκτικότητας για την ελληνική οικονομία.
Η ανάλυση αναφέρει ότι η Ελλάδα έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο στο μακροοικονομικό πεδίο, καθώς η ανάπτυξη ξεπερνά τον μέσο όρο της ευρωζώνης από το 2021, η ανεργία έχει υποχωρήσει στα χαμηλότερα επίπεδα από το 2008, και το δημόσιο χρέος είναι σε πτωτική τάση. Σύμφωνα με τη Moody’s Analytics, το χρέος της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να φτάσει το 148% του ΑΕΠ το 2025, μειωμένο από το 206% το 2020. Παρά αυτά τα θετικά στοιχεία, η έκθεση προειδοποιεί ότι η Ελλάδα παραμένει μια οικονομία με υψηλό χρέος και χαμηλό κατά κεφαλήν εισόδημα, με ευαισθησία στις κλιμακώσεις της εμπιστοσύνης.
Η ασημαντότητα της ανάκαμψης αναδεικνύει την αδυναμία της να μεταφραστεί σε πλήρη αποκατάσταση του βιοτικού επιπέδου. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ είναι ακόμα 7,3% κάτω από τα επίπεδα του 2008, υποδεικνύοντας ότι η κοινωνία και η παραγωγή δεν έχουν επωφεληθεί ισότιμα από την οικονομική βελτίωση.
Παράλληλα, η πολιτική αβεβαιότητα επιστρέφει σε έναν τομέα που δείχνει χαμηλές πιθανότητες δημιουργίας αυτοδύναμης κυβέρνησης στις επόμενες εκλογές. Σύμφωνα με τη Moody’s Analytics, η έλλειψη παράδοσης συνεργατικών κυβερνήσεων στη χώρα καθιστά τον κατακερματισμό του κοινοβουλίου σοβαρό παράγοντα αστάθειας.
Η παρούσα ανάλυση επισημαίνει την πολλαπλασιαστική επίδραση της πολιτικής αβεβαιότητας στην πραγματική οικονομία. Επιχειρήσεις αναβάλλουν τις επενδύσεις τους, τα νοικοκυριά συλλέγουν μεγαλύτερες αποταμιεύσεις, οι τράπεζες είναι πιο φειδωλές στις πιστώσεις και οι επενδυτές ζητούν υψηλότερα ασφάλιστρα κινδύνου.
Το 2026 εμφανίζεται να είναι διαφορετικό σύμφωνα με τη Moody’s Analytics, καθώς η αβεβαιότητα αρχίζει να έχει άμεσες επιπτώσεις στα οικονομικά μεγέθη. Ο δείκτης οικονομικής πολιτικής αβεβαιότητας έφτασε τον Μάρτιο σε επίπεδο 153, το υψηλότερο μετά την πανδημία. Το επικείμενο πολιτικό σκηνικό πρόκειται να επιδεινωθεί από την αύξηση της ανεργίας, που εκτοξεύτηκε στο 9% τον Μάρτιο, και του πληθωρισμού, το οποίο ανήλθε στο 4,6% λόγω των αυξήσεων στα ενεργειακά κόστη.
Η Moody’s Analytics εξετάζει τέσσερα πιθανά σενάρια για τις εκλογές που έρχονται. Στο ήπιο σενάριο, οι εκλογές διεξάγονται κανονικά το 2027 και η κυβέρνηση συγκροτείται γρήγορα μετά από μία ή δύο εκλογικές αναμετρήσεις, με περιορισμένα οικονομικά αποτελέσματα. Το δεύτερο σενάριο περιλαμβάνει πρόωρες εκλογές το 2026, οι οποίες θα ενισχύσουν προσωρινά την πολιτική αβεβαιότητα, αλλά η κατάσταση θα παραμείνει διαχειρίσιμη αν σχηματιστεί κυβέρνηση έγκαιρα.
Αντιθέτως, οι δύο πιο αρνητικές εκδοχές περιλαμβάνουν μια κατάσταση όπου οι εκλογές δεν θα παράγουν καθαρό αποτέλεσμα, οδηγώντας σε πολιτική αστάθεια, ή οδηγούν σε ατελείωτες εκλογές με αδυναμία σχηματισμού κυβέρνησης, επικίνδυνες για την εμπιστοσύνη και την οικονομική σταθερότητα της χώρας.
Η προειδοποίηση είναι σαφής: Η Ελλάδα δεν απειλείται τόσο από τις πρόωρες εκλογές όσο από την αδυναμία να παραχθεί ένα σαφές πολιτικό αποτέλεσμα. Μια γρήγορη εκλογική διαδικασία με επιτυχή σχηματισμό κυβέρνησης μπορεί να είναι χωρίς μακροχρόνιες συνέπειες, ενώ μια διαρκής πολιτική αστάθεια θα μπορούσε να έχει σοβαρές αρνητικές επιπτώσεις στην οικονομία και την κοινωνία.
