Το Δημόσιο σε Στοχασμό: Ατομική Ευθύνη και Ποινές για Υπεύθυνους Φορείς με Παρεκλίσεις

Εκτός από τις δαπάνες που εγκρίνει ο νέος Κρατικός Προϋπολογισμός, οι υπεύθυνοι υπουργείων, φορέων και οργανισμών του δημοσίου βρίσκονται αντιμέτωποι με σοβαρές συνέπειες όπως ακύρωση επιχορηγήσεων, αναστολή καθηκόντων, απόλυση, καθώς και προσωπικές αποζημιώσεις. Ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς, με εγκύκλιό του προειδοποιεί ότι οι παρατυπίες στις δαπάνες μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο τα πλεονάσματα ενόψει του 2026, και ότι οι φορείς θα πρέπει να είναι προσεκτικοί ώστε να μην εξαντλούν άμεσα τη χρηματοδότηση που τους αναλογεί.

Για να διαφυλαχθούν οι δημοσιονομικοί στόχοι και να αποτραπεί η σπατάλη πόρων μέσω υπερβατικών δαπανών, ο διαδικαστικός μηχανισμός περιλαμβάνει καθορισμένα όρια πίστωσης σε τμήματα (π.χ. ανά τρίμηνο ή εξάμηνο), ενώ οι αρμόδιοι διαχειριστές πληρωμών φέρουν ενοχή για τις αποφάσεις τους. Οι φορείς επιπλέον περιορίζονται να εισπράττουν πρόσθετη χρηματοδότηση στο τέλος της χρονιάς για να αποφευχθούν οι στενές οικονομικές καταστάσεις λόγω πρόωρης εξάντλησης των χρηματοδοτικών κονδυλίων.

Μητρώο Δεσμεύσεων

Σύμφωνα με το κυρίαρχο έγγραφο του Πετραλιά, οι υποχρεώσεις των φορέων πρέπει να διέπονται από το Μητρώο Δεσμεύσεων, το οποίο παρακολουθεί τις πιστώσεις σε όλα τα στάδια μέχρι την πληρωμή τους. Με αυτόν τον μηχανισμό επιδιώκεται η διασφάλιση της δημοσιονομικής υγιεινής και η αποτροπή ανάληψης δαπανών πέρα από τις γραπτές εγκρίσεις. Ο υφυπουργός τονίζει ότι η παραβίαση αυτού του πλαισίου φέρει αυτόματα ακυρότητα και δημιουργεί ατομική ευθύνη για τους αρμόδιους.

Αρμόδιοι φορείς

Σύμφωνα με όσα ορίζει η εγκύκλιος, η επιρροή δεν είναι ανώνυμη, αλλά συνδέει ευθύνες σε συγκεκριμένα πρόσωπα που κατέχουν θέσεις ευθύνης:

– Ο Διατάκτης, που αποφασίζει για τις δαπάνες (π.χ. Υπουργοί, Δήμαρχοι).

– Ο προϊστάμενος Γενικών Διευθύνσεων Οικονομικών Υπηρεσιών (Γ.Δ.Ο.Υ.), που επιβλέπει τις πληρωμές.

– Κάθε άλλος εμπλεκόμενος, όπως υπάλληλοι ή αξιωματούχοι, που συμμετέχουν στην διαδικασία.

Ο νόμος έχει θεσπίσει τρία επίπεδα ποινών για την κατηγορία αυτή:

– Αστική Ευθύνη (καταλογισμός), όπου η ζημία αναλογεί στους υπευθύνους.

– Πειθαρχική Ευθύνη για τους προϊσταμένους, που ενδέχεται να οδηγήσει σε απομάκρυνση.

– Απόλυση για υπαλλήλους που εργάζονται με σχέση ιδιωτικού δικαίου.

Μηνιαίες αναφορές

Ο Πετραλιάς ενστερνίζεται τη σημασία των έγκαιρων αναφορών από τους φορείς, απαιτώντας την υποβολή έγκυρων στοιχείων εντός των πρώτων 20 ημερών του μήνα μετά την λήξη κάθε αναφοράς. Οι μηνιαίες και τριμηνιαίες εκθέσεις για τις ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις και το Μητρώο Δεσμεύσεων πρέπει επίσης να αποστέλλονται εντός των αντίστοιχων προθεσμιών.

Επιπλέον, οι φορείς καλούνται να προλάβουν καθυστερήσεις στις πληρωμές, που ενδέχεται να προκαλέσουν πρόσθετους τόκους και αποζημιώσεις. Κάθε μήνα, οι δημόσιες υπηρεσίες οφείλουν να στέλνουν στο Γενικό Λογιστήριο στοιχεία για τις εκκρεμείς υποχρεώσεις τους μέσω ειδικής ψηφιακής πλατφόρμας.

Κατά τις δηλώσεις του Πετραλιά, η μείωση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων των φορέων της Γενικής Κυβέρνησης είναι κρίσιμη για την ενίσχυση της οικονομικής ρευστότητας.

Σχέδια συνεργασίας

Για τη διασφάλιση αποτελεσματικής εφαρμογής παραπάνω διαδικασιών, ο Πετραλιάς καθόρισε την υπογραφή Μνημονίων Συνεργασίας ανάμεσα στα υπουργεία και τον ίδιο, εστιάζοντας στη συστηματική παρακολούθηση των προϋπολογισμών των δημόσιων φορέων.

Αυτό το Μνημόνιο θα περιλαμβάνει τους τριμηνιαίους στόχους του προϋπολογισμού και θα απαιτεί να διασφαλίσουν όλοι οι φορείς την κατάλληλη προσαρμογή και αναθεώρηση των διαδικασιών τους.

Το Μνημόνιο αναφέρεται μεταξύ άλλων:

– στην κατάρτιση και χρήση εσωτερικών συστημάτων παρακολούθησης των προϋπολογισμών.

– στην τήρηση υπεύθυνων διαδικασιών για την αξιολόγηση των αναγκών και αλλαγών των φορέων.

– στην τακτική αναθεώρηση των συμφωνιών για τα επόμενα έτη.

– στην υποχρέωση υπογραφής αντίστοιχων μνημονίων με εποπτευόμενους φορείς.

– στην υποστήριξη των δράσεων για τη βελτίωση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού.

– στην ενημέρωση σχετικά με τη θέση των προϊσταμένων των οικονομικών υπηρεσιών που πρέπει να διορίζονται άμεσα.

– στην ανάγκη για την παροχή πληροφοριών σχετικά με την πορεία ψηφιοποίησης των δεδομένων.

– στην διόρθωση οποιωνδήποτε αποκλίσεων από τους συμφωνηθέντες στόχους.

Με αυτόν τον τρόπο, οι φορείς στοχεύουν στην πλήρη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και στην διασφάλιση της χρηστής διαχείρισης των δημόσιων πόρων.

Δείτε επίσης:

Διαχείριση τεχνολογίας: Πού πηγαίνουν τα ανακυκλωμένα κινητά;

Γιώργος Μαργώνης (Παπαστράτος): Σταθερή πορεία καινοτομίας και εξωστρέφειας.

Αύξηση προτιμήσεων για σταθερά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας.

Για περισσότερες ειδήσεις της επικαιρότητας, επισκεφθείτε το Πρώτο Θέμα.