Ενισχυμένη πρόοδος στην αμυντική βιομηχανία: Ευρωπαϊκές εξελίξεις και προοπτικές για την Ελλάδα

Η αμυντική βιομηχανία αναδεικνύεται στην Ευρώπη όχι μόνο ως ένας κεντρικός παράγοντας εθνικής ασφάλειας, αλλά και ως θεμέλιο της οικονομικής ανάπτυξης. Σε ένα παγκοσμιοποιημένο τοπίο με αυξανόμενες γεωπολιτικές προκλήσεις, η δυναμική του κλάδου της άμυνας επηρεάζει θετικά την οικονομία, όχι μόνο μέσω των κρατικών δαπανών αλλά και της βιομηχανικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η Ευρώπη, όπως φαίνεται, έχει αποφασίσει να αναλάβει έναν πιο ισχυρό ρόλο στον παγκόσμιο αμυντικό χάρτη. Η αλλαγή αυτή επιβεβαιώνεται από τη συνεχή αύξηση των αμυντικών κονδυλίων των κρατών-μελών, με την πρόβλεψη ότι αυτές θα φθάσουν τα 381 δισ. ευρώ μέχρι το 2025, με στόχο τη σταδιακή ενίσχυση των επενδύσεων τα επόμενα χρόνια.

Αυτή η τάση είναι συνυφασμένη με ένα ευρύτερο στρατηγικό σχέδιο «επανεξοπλισμού». Πρωτοβουλίες όπως το πρόγραμμα ReArm Europe, που επιδιώκει να αντλήσει έως και 800 δισ. ευρώ για αμυντικές επενδύσεις ως το τέλος της δεκαετίας, υπογραμμίζουν τη μετατροπή της άμυνας σε κεντρικό άξονα της οικονομικής πολιτικής στην Ε.Ε.

Μέσα σε αυτό το νέο πλαίσιο, η αμυντική βιομηχανία αρχίζει να αναγνωρίζεται και ως εργαλείο ανάπτυξης.

Η αύξηση των αμυντικών δαπανών αποδεικνύεται ότι έχει άμεσες επιπτώσεις στην οικονομία. Σύμφωνα με πρόσφατες αναλύσεις, η ένεση των ευρωπαϊκών αμυντικών προϋπολογισμών μπορεί να προσφέρει αύξηση του ευρωπαϊκού ΑΕΠ της τάξης του 0,9%-1,5%, καθώς οι δημόσιες επενδύσεις μεταφράζονται σε παραγωγή, έρευνα και νέες θέσεις εργασίας.

Ταυτόχρονα, η ενίσχυση των αμυντικών προγραμμάτων προωθεί τη ζήτηση για βιομηχανικά προϊόντα, τεχνολογίες και εξειδικευμένες υπηρεσίες.

Τα μεγάλα αμυντικά προγράμματα κινητοποιούν ολόκληρες αλυσίδες προστιθέμενης αξίας:

* βιομηχανία μετάλλων και υλικών,

* ηλεκτρονικά και αισθητήρες,

* λογισμικό και κυβερνοασφάλεια,

* τεχνητή νοημοσύνη,

* αεροναυπηγική και ναυπηγική τεχνολογία.

Η εμπειρία σημαντικών ευρωπαϊκών οικονομιών καταδεικνύει ότι η παραγωγή στον αμυντικό τομέα μπορεί να δράσει αποτελεσματικά ως πολλαπλασιαστής της ανάπτυξης, προάγοντας βιομηχανικές επενδύσεις και καινοτόμες τεχνολογίες.

Η ανάγκη για συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα

Στο νέο αυτό περιβάλλον, η ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανίας απαιτεί μια στρατηγική συνεργασία μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Η διεθνής πρακτική δείχνει ότι οι πιο βιώσιμες πρωτοβουλίες βασίζονται σε τέτοιες συνεργασίες.

Το κράτος αναλαμβάνει το ρόλο του ρυθμιστή και χρηματοδότη, ενώ ο ιδιωτικός τομέας προσφέρει εμπειρία, καινοτομία και πρόσβαση σε διεθνείς αγορές.

Αυτή η συνεργασία καλύπτει πολλαπλές πτυχές:

* συμπαράγωγες οπλικών συστημάτων,

* συμμετοχή ιδιωτικών εταιρειών σε αμυντικά προγράμματα,

* ερευνητικά πρόγραμμα με τη συνδρομή πανεπιστημίων,

* χρηματοδοτικά εργαλεία για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Πλέον, παρατηρείται αυξανόμενη κινητοποίηση κεφαλαίων για την αμυντική τεχνολογία. Ειδικότερα, η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων έχει εκκινήσει χρηματοδοτικά προγράμματα για την υποστήριξη μικρομεσαίων επιχειρήσεων έπειτα από ενδυνάμωση στον αμυντικό και το πεδίο της κυβερνοασφάλειας.

Η συμμετοχή τραπεζών, επενδυτικών κεφαλαίων και επιχειρήσεων στο αμυντικό οικοσύστημα δείχνει ότι ο τομέας αυτός εξελίσσεται σε έναν νέο βιομηχανικό τομέα υψηλής τεχνολογίας.

Για την Ελλάδα, αυτή η συγκυρία συνιστά μια μοναδική ευκαιρία, δεδομένης της ήδη σημαντικής εμπειρίας της χώρας στον αμυντικό τομέα και των διαχρονικά υψηλών αμυντικών δαπανών της. Το 2024, οι αμυντικές δαπάνες της χώρας εκτιμώνται ότι θα ανέλθουν σε περίπου 7,1 δισ. ευρώ, αντιστοιχώντας στο 3,1% του ΑΕΠ, σημαντικά υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Η Ελλάδα υλοποιεί επίσης ένα εκτενές πρόγραμμα εκσυγχρονισμού των Ενόπλων Δυνάμεων, το οποίο αναμένεται να ξεπεράσει τα 25 δισ. ευρώ τα επόμενα 12 χρόνια, ενισχύοντας τη συμμετοχή της εγχώριας βιομηχανίας στα εξοπλιστικά προγράμματα.

Η ενισχυμένη συμμετοχή ελληνικών επιχειρήσεων θα μπορούσε να προάγει βιομηχανικές δυνατότητες στους εξής τομείς:

* drones και μη επανδρωμένα συστήματα,

* ηλεκτρονικά συστήματα άμυνας,

* κυβερνοασφάλεια,

* ναυπηγική τεχνολογία,

* διαστημικές εφαρμογές.

Επιπλέον, το ευρωπαϊκό πλαίσιο συνεργασίας παρέχει την ευκαιρία για συμμετοχή των ελληνικών εταιρειών σε κοινά προγράμματα έρευνας και ανάπτυξης, βελτιώνοντας τη διεθνή τους παρουσία.

Μια νέα πηγή ανάπτυξης για την οικονομία;

Σε αυτό το ευρύτερο γεωπολιτικό και οικονομικό πλαίσιο, ολοένα και περισσότεροι ειδικοί θεωρούν ότι η αμυντική βιομηχανία μπορεί να λειτουργήσει ως ένας νέος μοχλός ανάπτυξης για την Ευρώπη. Η κλίμακα των σχεδιαζόμενων επενδύσεων, που ξεπερνούν τα εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ σε βάθος δεκαετίας, παραπέμπει στην κινητοποίηση κεφαλαίων που είδαμε μετά την πανδημία μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης.

Η αμυντική βιομηχανία θα μπορούσε έτσι να αναδειχθεί σε έναν νέο «ευρωπαϊκό επενδυτικό κύμα», χρηματοδοτώντας την τεχνολογία, την παραγωγή, την υποδομή και την καινοτομία.

Για χώρες όπως η Ελλάδα, οι προκλήσεις είναι διπλές: πρέπει να εξασφαλίσουν την επιχειρησιακή τους ικανότητα ενώ ταυτόχρονα να εκμεταλλευτούν την ευρωπαϊκή στροφή προς την άμυνα για την ανασύσταση και την τεχνολογική αναβάθμιση της οικονομίας τους.

Η επιτυχία αυτής της προσπάθειας θα εξαρτηθεί από το κατά πόσο θα επιτευχθεί μια συνεργασία μεταξύ κράτους, βιομηχανίας, πανεπιστημίων και επενδυτικών φορέων.

Σε μια εποχή που η ασφάλεια και η οικονομία αλληλοεπηρεάζονται όλο και περισσότερο, το «πάντρεμα» δημόσιου και ιδιωτικού τομέα στην αμυντική βιομηχανία μπορεί να προσφέρει όχι μόνο στρατηγική αυτονομία αλλά και να αποτελέσει έναν από τους κύριους πυλώνες ανάπτυξης της ευρωπαϊκής οικονομίας στα επόμενα χρόνια.

Διαβάστε επίσης:

Σαρωτικός έλεγχος στα Airbnb: Η εφορία ανοίγει τα στοιχεία από τις πλατφόρμες

Πώς κινείται τώρα η κτηματαγορά – Αυξημένο ενδιαφέρον για αγορά σπιτιού

Δημόσιο Χρέος: «Καμπανάκι» λόγω αύξησης του κόστους εξυπηρέτησης

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα