Τρεις προβλέψεις για τις τιμές του αερίου στην αγορά ενέργειας

Η ενεργειακή αγορά ετοιμάζεται για τρία πιθανά σενάρια σχετικά με την εξέλιξη της κρίσης στη Μέση Ανατολή, με το φυσικό αέριο να κεντρίζει την προσοχή στο πλάνο αντιφατικών εξελίξεων. Οι αναλυτές εξετάζουν την κίνηση των τιμών σε ένα περιβάλλον γεμάτο γεωπολιτική αβεβαιότητα, ενώ οι traders επιβεβαιώνουν ότι η έκβαση της συγκρούσεως παραμένει αβέβαιη, με όλους να παρακολουθούν τις πληθωριστικές πιέσεις που αναμένεται να προκύψουν.

Η αγορά αποτυπώνει έναν μηχανισμό «αλυσιδωτής μετάδοσης» στις ανατιμήσεις, με το πετρέλαιο να προηγείται σε αυτή τη διαδικασία. Αν υπάρξει αύξηση στην τιμή του αργού, ακόμη και 100% σε ακραίες περιπτώσεις, η επίπτωση θα φτάσει με καθυστέρηση στο φυσικό αέριο, προκαλώντας μία νέα ισορροπία στην αγορά.

Αναλυτική παρουσίαση των σεναρίων

Στο πρώτο κι πιο ήπιο σενάριο, η ένταση της σύγκρουσης αποκλιμακώνεται γρήγορα, διατηρώντας ωστόσο αναγκαίες εφεδρείες για τις ενεργειακές υποδομές. Σε αυτό το πλαίσιο, οι πιο αισιόδοξοι αναμένουν τις τιμές του φυσικού αερίου σε ένα διαχειρίσιμο εύρος γύρω από 50–60 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενσωματώνοντας το γεωπολιτικό ρίσκο, χωρίς να θίγεται η εφοδιαστική ικανότητα. Ωστόσο, οι επιπτώσεις δεν θα εκλείψουν άμεσα, δεδομένου ότι η αποκατάσταση των ροών από τον Περσικό Κόλπο και η ναυσιπλοΐα θα απαιτήσουν χρόνο.

Στο δεύτερο, λιγότερο θετικό σενάριο, η αγορά αναμένει παρατεταμένη ένταση με διαρκείς διαταραχές. Κάθε επιφυλακτική ηρεμία ενδέχεται να διαταραχθεί από πολιτικές δηλώσεις ή στρατιωτικές κινήσεις, όπως αυτές του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, που αύξησαν την αβεβαιότητα και επηρέασαν τη φυσική ροή των αγορών. Οι τιμές του φυσικού αερίου θα μπορούσαν να φτάσουν τα 80–90 ευρώ, ενώ οι διεθνείς αναλυτές προειδοποιούν για πιθανές αυξήσεις στο πετρέλαιο με την Citi να προσδιορίζει το Brent στα 120 δολάρια και τη Goldman Sachs να βλέπει πιθανότητα νέων ρεκόρ.

Το τρίτο και πιο δυσοίωνο σενάριο σκιαγραφεί μια σοβαρή διαταραχή στην προσφορά και εκτεταμένες καταστροφές στις υποδομές, ενδεχομένως φέρνοντας την αγορά σε τροχιά ενεργειακού σοκ με εκτιμώμενες τιμές τόσο για το πετρέλαιο όσο και για το φυσικό αέριο να αναμένεται να φτάσουν σε επίπεδα σχεδόν 119 δολαρίων και 87 ευρώ αντίστοιχα.

Μαζί με αυτό, η ευάλωτη κατάσταση των εναλλακτικών ενεργειακών διαδρομών εντείνει την ανησυχία. Ο στρατηγικός αγωγός Ανατολής–Δύσης της Σαουδικής Αραβίας λειτουργεί σε μέγιστη ικανότητα, αν και η ασφάλεια των μεταφορών από την περιοχή παραμένει αμφίβολη. Πηγές δηλώνουν ότι το ενδεχόμενο στοχευμένων επιθέσεων ενδέχεται να διαταράξει τις εξαγωγές και να ωθήσει τις τιμές σε ακόμη υψηλότερα επίπεδα.

Οι γενικές διαφοροποιήσεις της κρίσης

Αυτή τη στιγμή, η ελληνική αγορά φυσικού αερίου φαίνεται να διατηρεί μια ισορροπία, όπως δηλώνει η Μαρία Σφερούτσα, επικεφαλής του ΔΕΣΦΑ. Η Ελλάδα δεν έχει δεχθεί πλήγματα από την κρίση και η στρατηγική του Διαχειριστή στοχεύει στην εσωτερική επάρκεια και στην ενίσχυση του ρόλου της χώρας στις περιφερειακές ενεργειακές αγορές.

Οι επαγγελματίες της αγοράς παρατηρούν ότι η τρέχουσα συγκυρία χαρακτηρίζεται από την ενέργεια, που πλέον συνιστά στρατηγικό στόχο αντί απλώς παράπλευρη απώλεια της γεωπολιτικής αστάθειας. Το Ιράν εξαρτάται από τα έσοδα που προκύπτουν από την ενέργεια, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδιαφέρονται για την σταθερότητα των τιμών ώστε να αποφευχθεί η αύξηση του πληθωρισμού.

Παρά τις ανθεκτικές επιδόσεις της, η ελληνική αγορά δεν είναι απομονωμένη από τις παγκόσμιες εξελίξεις. Οι τιμές των ορυκτών καυσίμων εκτιμάται ότι θα παραμένουν υψηλές, και η αποκατάσταση από τις χώρες του Κόλπου δεν θα είναι άμεση. Ο Μάνος Μανουσάκης, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ, αναφέρει ότι η κατάσταση θα επηρεαστεί επιπλέον στις spot αγορές φυσικού αερίου, παρόλο που η χώρα διαθέτει εναλλακτικούς διαδρόμους προμήθειας.

Εν κατακλείδι, η κατάσταση παραμένει απαιτητική, με τις εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για μακροχρόνια επιπτώσεις από τον πόλεμο, που αναμένονται έως το 2030, κάτι που δηλώνει ότι η κρίση δεν είναι απλή. Αντίθετα, αγγίζει τη θεμελιώδη δομή της αγοράς ενέργειας.

Ωστόσο, η Ευρώπη παρακολουθεί στενά τις τιμές του φυσικού αερίου, με αποθήκες που είναι κάτω από το 28% χωρητικότητας, τις χαμηλότερες από τα τελευταία 15 χρόνια. Αυτό καθιστά τη διαδικασία αναπλήρωσης ενόψει του χειμώνα δύσκολη και κοστοβόρα, ιδιαίτερα κάτω από τις τρέχουσες γεωπολιτικές συνθήκες. Κάθε νέα αναταραχή στην προσφορά, είτε από τα Στενά του Ορμούζ είτε από πιθανές διοχετεύσεις φορτίων προς την Ασία, θα έχει άμεσες επιπτώσεις στην αγορά, καθώς η ευελιξία του συστήματος περιορίζεται.

Διαβάστε επίσης