Ένταση και «μαύρο» στο FIR Αθηνών: Η αλήθεια πίσω από τα γεγονότα της 4ης Ιανουαρίου

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ24 Ιανουαρίου, 2026

Στις 08:59 το πρωί, ο ελληνικός εναέριος χώρος βρέθηκε σε κατάσταση πανικού, καθώς 70 αεροσκάφη εγκατέλειψαν κάθε επικοινωνία με τον έλεγχο. Για σχεδόν μία ώρα, η κατάσταση κηρύχθηκε «zero rate», σηματοδοτώντας για πρώτη φορά το κλείσιμο του εναέριου χώρου της χώρας. Στο νέο επεισόδιο της σειράς «Μέδουσα», ερευνούμε τις συνθήκες που οδήγησαν σε αυτή την κρίση και πώς ένα ξεπερασμένο σύστημα έφτασε σε αυτό το σημείο.

Ο πιλότος Airbus, Σπύρος Πανούσος, επισημαίνει: «Όταν πολλά αεροσκάφη χάνουν επαφή με το Κέντρο Ελέγχου Περιοχής, το σύστημα στρεσάρεται επικίνδυνα». Τα προβλήματα αρχίζουν να εκδηλώνονται όταν η διακοπή επικοινωνίας αναγκάζει τους πιλότους να απομακρύνονται από τα προγραμματισμένα σχέδια χωρίς συντονισμό.

Σύμφωνα με το πόρισμα της έρευνας, η κατάσταση χαρακτηρίζεται από «ψηφιακό θόρυβο» και αποσυγχρονισμό των πομπών. Ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Χρήστος Δήμας, παραδέχεται πως «δεν μπορούμε να είμαστε απόλυτα βέβαιοι για την αιτία λόγω της παλαιότητας του συστήματος». Ο κύριος Δήμας εστιάζει στο γεγονός ότι το πραγματικό πρόβλημα αφορά την ικανότητα εξυπηρέτησης αεροσκαφών.

Οι ελεγκτές εναέριας κυκλοφορίας τονίζουν την ανάγκη να επιστήσει κανείς την προσοχή σε επικίνδυνες καταστάσεις. Ο Παναγιώτης Ψαρός, πρόεδρος των Ελεγκτών, υπογραμμίζει: «Με τα εργαλεία που έχουμε, εξυπηρετούμε λιγότερα αεροσκάφη. Αν λειτουργούσαμε στη Γερμανία, ο εναέριος χώρος θα έκλεινε καθημερινά».

Η Όλγα Τόκη, β’ αντιπρόεδρος της Ένωσης Ελεγκτών, τονίζει: «Όταν έχεις σύστημα 30 ετών, μπορεί να ξανασυμβεί. Δεν παίζουμε την ασφάλεια κορώνα-γράμματα».

Από την πλευρά των μηχανικών, η ανησυχία είναι εξίσου μεγάλη. Ο Κωνσταντίνος Κανδεράκης, πρόεδρος της Ένωσης Ηλεκτρονικών Μηχανικών, αναφέρει: «Το πρόβλημα εντοπίζεται στο τηλεπικοινωνιακό δίκτυο. Το σύστημα άντεξε, αλλά αποσυγχρονίστηκε». Προειδοποιεί μάλιστα για την ανάγκη ενός Σχεδίου Μάρσαλ: «Σε τρία χρόνια να γίνουν όσα δεν έγιναν σε δεκαπέντε».

Η εποπτική αρχή αποκλείει την πιθανότητα κυβερνοεπίθεσης, αναγνωρίζοντας, ωστόσο, τη δομική αδυναμία του συστήματος. Ο Κώστας Μασσέλος, πρόεδρος της ΕΕΤΤ, επισημαίνει: «Δεν υπήρξαν παρεμβολές. Υπήρξε αποσυγχρονισμός λόγω παλαιότητας».

Από την πλευρά της ΥΠΑ, η αναγνώριση είναι σαφής, με τον Γιώργο Βαγενά να δηλώνει: «Χάσαμε γραμμές δεδομένων και ραντάρ. Το μείζον πρόβλημα ήταν ότι δεν μπορούσαμε να μιλήσουμε με τα αεροσκάφη». Ο κ. Βαγενάς προσθέτει: «Στο τέλος του 2028 θέλουμε να έχουμε μια εντελώς διαφορετική εικόνα».

Ποιες ήταν οι αιτίες της κρίσης; Πόσο ανθεκτικό είναι το σημερινό σύστημα; Και πώς βρέθηκε ο ελληνικός αεροπορικός χώρος κοντά σε μία δραματική κατάσταση;